نبرد گوگمل، ۱ مهر. این نبرد یکی از مهمترین رویدادهای نظامی دوران باستان است که در سال ۲۲۹ شاهنشاهی میان سپاه اسکندر مقدونی و داریوش سوم هخامنشی رخ داد. محل وقوع این نبرد در نزدیکی گوگمل، در شمال بینالنهرین قرار داشت و به دلیل اهمیت راهبردی آن، سرنوشت امپراتوری هخامنشی را رقم زد. در این نبرد، سپاه اسکندر با حدود ۴۷ هزار نفر در مقابل ارتش بزرگ هخامنشی که تخمین زده میشود بیش از ۱۰۰ هزار نفر نیرو داشته است، صفآرایی کرد. با وجود برتری عددی ارتش هخامنشی، تاکتیکهای نظامی اسکندر و ضعف فرماندهی داریوش سوم باعث شکست سنگین ایرانیان شد. پس از این شکست، راه برای پیشروی اسکندر به سوی بابل و تصرف بخشهای وسیعی از قلمرو هخامنشیان هموار شد. نبرد گوگمل نقطه عطفی در تاریخ ایران و جهان باستان به شمار میرود و پایان عملی سلطنت داریوش سوم و آغاز فروپاشی امپراتوری هخامنشی را رقم زد. این رویداد در تقویم شاهنشاهی به عنوان یادآور یکی از مهمترین تحولات سیاسی و نظامی تاریخ ایران ثبت شده است. درج نبرد گوگمل در تقویم شاهنشاهی با هدف یادآوری اهمیت تاریخی آن و بررسی پیامدهایش برای سرنوشت ایران باستان، در سالهای بعد از تدوین این تقویم صورت گرفت.
